loader image
کور / نور ليکوالان (پاڼه 4)

نور ليکوالان

د پلېنکوچ سفر – نعیم مخلص

زۀ او زما ورور چې کله ماشومان وو، یعني پۀ شپږم اوووم کښې به مو سبق وئیلو؛ نو داجي دې خداے وبخښي، د قمر کاکا ټانګه ئې راله ټهېکه کړې وه. سحر به ئې سکول ته بوتلو او ماسپښین به ئې کور ته راوستلو. د قمر کاکا ټانګه هم نو خداے دې وبخښه؛ خو چې دوه کلومیتره لاره به وه نو د قمر کاکا نېستمنې اسپې او ټانګې به پۀ درې نیمې ګېنټې کښې وهله. او لا کله کله خو چېې به بې بې دوي چرته مړي ژوندي له یا چرته عذر ومبارک له تلل د خپلوانو کره، نو داجي …

بشپړ متن

د خدائي خدمتګارۍ مقصد ‘خدائي خدمتګاري: تجزیه او تبصره – ناظم سرفراز خان

  پېښور، باچا خان ټرسټ رېسرچ سنټر، مارچ 2019، مخونه 28-20 د اول نه اول خو دا سوال پېدا کېږي چې د خدائي خدمتګارۍ شروع کولو څۀ ضرورت ؤ؟ يا دا خاکه د چا د فکر او تصور پېداوار دے؟ د دې سوال پۀ وضاحت سره د جواب ورکولو نه اول د پښتون قوم يوه ډېره مختصره نقشه راښکل ضروري ګڼم چې د پښتنو اٰئنده نسلونو ته د تحريک پۀ پس منظر پوهېدلو کښې څۀ مشکلات نۀ وي. دا خبره د نړۍ ټولو پوهانو منلې ده چې د نړۍ د تاريخ پۀ پاڼو کښې د پښتنو پۀ شان بهادر او …

بشپړ متن

جرنېل – امیر محمد خان

مولانا عنایت الله د طورو د برټش (پېرنګي) حکومت پۀ دور کښې راقم الحروف د ازادۍ پۀ تحريک کښې شامل ؤ. د خدائي خدمتګار تنظيم پۀ سلسله کښې امير محمد (موچي) د هوتي مردان د خدائي خدمتګارو جرنېل منتخب شوے ؤ. جرنېل صاحب به څپلۍ جوړولې او وخت تېرے به ئې پرې کولو. د جرنېل صاحب پۀ کور کښې دوه نفره وو – والد صاحب ئې ؤ او دے پۀ خپله ؤ – خو د عبدالقیوم خان پۀ وزارت کښې ټولو ناکړدو لۀ پۀ خندا مخامخ مقابلې له ورتلو. غالباً پۀ 1951-52ز کښې جرنېل صاحب پۀ دفعه 40 سرحدي قانون …

بشپړ متن

د ‘پښتون’ مقصد او لار – اسرار د طورو

د “پښتون” اجراء پۀ څۀ مقصد شوې وه او د دغه مقصد د حاصلولو د پاره به کومه لار او کومه پاليسي اختيارولې شي؟ پۀ مۍ 1928ز کښې چې د “پښتون” رساله راغله، د دې اول جلد اول نمبر لکشمي پرېس ارټ سسټم راولپنډۍ کښې طبع شو. د دې چلوونکے عبدالغفارخان ؤ. پۀ سر پاڼه ئې د افغان )فضل احمد )دکن(( پينځۀ اشعار چاپ وو. دغه اشعارو کښې د علم و فن د زدکړې، د ځان د پېژندلو، پۀ دنيا کښې د عزت ګټلو، د مشقت کولو، د قربانۍ، د خطرو د مقابلې ترغيب ؤ. ظاهره ده چې د رسالې …

بشپړ متن

تشدد او عدم تشدد – حبیب الله کاکړ

د یو نوي انسان د تخلیق کولو د سرچینو پۀ حیث: ضد استعماریت، د فرانټز فانون نېشنل لېبرېشن فرنټ او د باچاخان خدائي خدمتګاري Violence and Nonviolence as the Sources for the Creation of a New Man: Decolonization, Frantz Fanon’s National Liberation Front and Bacha Khan’s Khudai Khidmatgari زۀ نه پوهېږم، چې نړۍ چې د اضدادو مجموعه وګڼل شي، څوک چې تشدد فطري ګڼي؛ هغه عدم تشدد څنګه د فطرت لۀ دائرې نه بهر کوي. د انسان پۀ انفرادي او ټولنیز فطرت کښې کۀ غضباني قوت ته فطري وئیل ممکن وي نو لوراني اړخ ئې څنګه فطري نۀ شي ثابت …

بشپړ متن

قصه خوانۍ بازار – رام سرن نګینه – ژباړن: طارق پښتونیار

  اٹک پار کی یادیں، لاہور، فکشن ہاؤس، ۲۰۰۹، ص ۳۶۔۳۳   درې ویشتم اپرېل 1930 ورځ د صوبه سرحد )خېبر پښتونخوا( پۀ انقلابي تاريخ کښې يو ځانګړے حېثيت لري کله چې پښتنو پۀ يو زبردست مجاهدانه ډول د ازادۍ نعره اوچته کړه او پۀ بدل کښې ئې پۀ خپلو لغړو سينو باندې د زهريله ګوليو مړدکي وزغمل . دومره کلونه تېر شول خو تر اوسه زما د قصه خوانۍ هغه خون ريز منظر د سترګو هېر نۀ شو. ما پۀ دغه ورځو کښې د پېښور پۀ نېشنل هائي سکول کښې سبق وئيلو چې دا وحشت ناکه خبر راغلو او …

بشپړ متن

د سنځاوۍ د لېويز سرتېرو د وژنې پېښې د رياست د امنيتي او استخباراتي ادارو کردار تر پوښتنې لاندې راوستی دی! – اصغر خان اڅکزے

@AsgharAchakzaii (د مارچ پۀ شلمه د بلوچستان پۀ سنځاوۍ کښې د ترهګرۍ پۀ يوه پېښه کښې د لېويزو شپږ سر تېري ووژل شول. د پېښې پۀ درېمه ورځ د عوامي نېشنل ګوند ايالتي مشر او پۀ بلوچستان اسمبلۍ کښې د ګوند پارلېماني ليډر اصغر خان اڅکزی د شهيدانو لۀ کورنيو سره د غمرازۍ د پاره سنځاوۍ ته تللی وو او هلته ئې يو پرېس کانفرنس ته وېنا کړې وه. لۀ اردو څخه مو هغه مهمه وېنا پښتو ته ژباړلې او دلته مو پۀ “پښتون” کښې چاپ ته سپارلې ده.) وړمه ورځ چې دلته پۀ سنځاوۍ کښې زمونږ د لېويزو شپږ …

بشپړ متن

سمائیلنګ بدها – بېګم نسیم ولي خان

‘پښتو’ (غني خان نمبر)، پښتو اکېډيمي، پېښور پوهنتون، جنوري – اپرېل 1997، مخونه 125-123 د غني خان سره به د چا د فلسفي پۀ واسطه تړون وي، د چا به ورسره د ادب پۀ واسطه تړون وي، د چا به ورسره د فن پۀ واسطه تړون وي، د چا به ورسره د شعر او شاعرۍ پۀ واسطه تړون وي او د چا به ورسره د ليکوالۍ پۀ واسطه تړون وي، د چا به د تنقيد نګارۍ پۀ واسطه، هغه ډېر زوره ور ؤ، پۀ هغې واسطه به د چا ورسره تړون وي او هغه به ئې پۀ زړۀ پورې وي. …

بشپړ متن

یو شاعر او دوه مکتبونه تحقیق او تنقید – ډاکټر نګاه حسېن نګاه

چې د پښتو ژبې او ادب د شعر او شاعرۍ پۀ مېدان کښې د فريد جان استاد شاعرۍ ته کۀ غور سره نظر وکړے شي نو سړے حېران شي چې د دوي ستائنه او تعريف د کوم ځاے نه شروع شي او پۀ کوم ځاے ختم شي ځکه چې دوي د خپل فکر، خيال، رجحان او مېدان د استعمال ډېر پۀ عجيه انداز کړے دے د دوي د ديوان شاعري د رحمان بابا سبک ته ورته ده بلکې پۀ مکمل ډول ئې د رحمان بابا اُسلوب خپل کړے دے د دوي د کوچ مال نومې کتاب شاعري د عوامي اولسي …

بشپړ متن

جواهر لال نهرو – ژباړن: مېوند افغان

پۀ مونږ کښې د ډېرو خلقو دا خيال ؤ چې د هندوستان د ټولو نه لويه بدنصيبي دا ده چې هلته مختلفې ډلې او اقليتونه اباد دي چې هندوستان ئې ډېرو مسئلو سره مخامخ کړے دے. خو حقيقت دا دے چې دا مسئلې نورو هېوادونو ته هم رامخې ته شوې دي خو هغوي ئې حل را ويستے دے. روس پۀ دې سلسله کښې پۀ خصوصيت سره د يادولو وړ دے چرته چې مختلفو ژبو او مختلف کلتور لرونکي بې شمېره قومي اقليتونه دي. د دې اقليتونو پۀ باره کښې چې بالشويکو کومه لاره خپله کړې وه. د هغې لوستنه به …

بشپړ متن